Sponsor

17 เมษายน 2562

Thai Teeline Shorthand - ชวเลขไทยแบบทีไลน์


The Teeline Alphabet
เพื่อนๆเคยสนใจอยากจะเพิ่มความเร็วในการจดเลคเชอร์บ้างมั้ย? หรืออยากจะฝึกเขียนเขียนเร็วๆ หรือสร้างรหัสในการเขียนบันทึกของตัวเอง? ถ้าเพื่อนๆเคยมีความคิดแบบนี้มาก่อนล่ะก็ เพื่อนๆไม่โดดเดี่ยวอีกต่อไป เพราะมีนักปราชญ์คิดแบบนี้มาตั้งแต่สมัยโรมันโบราณนู่นเลยล่ะ ซึ่งเขาได้คิดเทคนิคการจดบันทึกแบบเร็วขึ้นและได้รับการพัฒนาไปทั่วโลกเรื่อยมาจนถึงปัจจุบัน ภาษาไทยเรียกว่า ชวเลข อ่านว่า เชา-วะ-เลก หรือ Shorthand ในภาษาอังกฤษ หมายถึง วิธีการเขียนข้อความอย่างย่อด้วยสัญลักษณ์ เพื่อเพิ่มความเร็วในการเขียนหรือการจดบันทึก เมื่อเทียบกับการเขียนปกติธรรมดา ซึ่งปัจจุบันนิยมกันอยู่ 2 แบบคือ
  1. ปิทแมน(Pitman) ซึ่งถูกคิดค้นขึ้นโดย นายเซอร์ไอแซค ปิทแมน  ในปี ค.ศ. 1837
  2. เกรกก์(Gregg) ซึ่งถูกคิดค้นขึ้นโดย นายโรเบิร์ต เกรกก์  ในปี ค.ศ. 1888
ซึ่งแบบ Gregg ได้รับความนิยมมากที่สุด มีชวเลขทั้งภาษาอังกฤษและไทย ทั้ง 2 แบบ ยังคงใช้บันทึกกันอยู่ในรัฐสภาไทยแม้จะมีเครื่องบันทึกเสียงแล้วก็ตาม เพื่ออนุรักษ์ชวเลขไทยเอาไว้ครับ สมัยก่อนเนี่ยฅนที่เรียนเอกบัญชีหรือเลขานุการ นอกจากจะเรียนพิมพ์ดีดสัมผัสแล้ว ยังต้องเรียนชวเลขควบคู่ไปด้วยครับ จนมีคำกล่าวว่า ถ้าพิมพ์สัมผัสได้ก็เรียนชวเลขได้ ฉันก็ไม่แน่ใจว่าได้จริงรึเปล่า ชวเลขมันไม่ง่ายเลยนะ ๕๕๕บวก -_-"

The Teeline a-z
แต่บทความนี้เราจะพูดถึงชวเลขอีกแบบหนึ่งที่ฉันชอบเป็นพิเศษเพราะจำง่าย คือ
ทีไลน์(Teeline) ซึ่งถูกคิดค้นขึ้นโดย นายเจมส์ ฮิลล์ ในปี ค.ศ. 1968
น่าจะใหม่ที่สุดในบรรดาชวเลขทั้งหมดครับ เป็นที่นิยมทั่วไปในหมู่นักข่าวหรือนักเขียนที่ต้องจดบันทึกคำสัมภาษณ์ เท่าที่ฉันค้นหาดู Teeline มีแต่ภาษาอังกฤษยังไม่มีใครเทียบเป็นภาษาไทย ฉันจึงทำการเทียบโดยใช้หลักการเดียวกันกับชวเลขไทยแบบเกรกก์ผสมการเทียบสระแบบปัจจุบัน ทำไว้เป็นต้นแบบ(Demo) ยังไม่ได้ลงลายละเอียดลึกๆนะครับ เผื่อใครสนใจจะได้นำไปต่อยอดต่อไปให้สมบูรณ์ได้เร็วยิ่งขึ้น
ก่อนที่จะเขียนทีไลน์ภาษาไทย ให้จำของภาษาอังกฤษก่อน จะช่วยให้จำง่ายขึ้น แล้วค่อยมาดูภาษาไทยทีหลัง จะเข้าใจง่ายขึ้นครับ
[การเขียน Teeline ภาษาอังกฤษ ถ้าเป็นชื่อเฉพาะที่ใช้ตัวพิมพ์ใหญ่ จะเขียน // เอาไว้ใต้ตัวอักษรนั้นเพื่อบอกว่าเป็นตัวพิมพ์ใหญ่]

ย ญ ใช้ y ของ Teeline ภาษาอังกฤษ
อ ใช้ o

ฤ ใช้ รอึ (rueฺ), ฦ ใช้ ลอึ (lueฺ)
ฤๅ ใช้ รอือ (rue), ฦๅ ใช้ ลอือ (lue)

การเขียนชวเลขไทยเบื้องต้น คือ เขียนเหมือนภาษาคาราโกะ หนึ่งคำจะเขียนอักษรติดกันไปเลยเหมือนแบบเกรกก์ครับ ยกเว้นบางตัวถ้าเขียนติดกันแล้วจะแยกไม่ออกก็อาจจะเว้นนิดนึงก็ได้ ไม่ตายตัว เช่น tt จะเขียนแยกกันโดยตัวหลังซ้อนเหลื่อมขึ้นข้างบนนิดนึง หรือตัว f ปกติเขียนเป็นแนวตั้งก็จริงครับ แต่สามารถเขียนแบบแนวนอนก็ได้ หรือเขียนกลับด้านก็ได้ขึ้นอยู่กับรูปคำ ส่วนเรื่องวรรณยุกต์ ไม้เอก ไม้โท ไม้ตรี ไม้จัตวา ก็เขียนลงไปตามปกติเลยครับ(แต่มืออาชีพมักละไว้ ไม่ใส่ก็ได้)
ในการเขียนชวเลขของมืออาชีพนั้น มักจะเขียนด้วยคำย่อ(เคล็ดลับของชวเลข) ซึ่งจำเป็นต้องท่องจำครับ หากสนใจพวกคำย่อมาตราฐานชวเลข สามารถดูได้จากตำราชวเลขไทยแบบเกรกก์ครับ(ต้องแกะจากแบบเกรกก์เป็นอักษรไทยแล้วค่อยเขียนใหม่เป็นทีไลน์อีกที... สาหัสเอาการ ๕๕๕บวก) ตัวอย่างคำย่อก็เช่น

เงินเดือน = งดน (ngdn)
แปรง = ปแอง (paeng)
กราบสวัสดีท่านผู้มีเกียรติทุกท่าน = กาบ สวดอี ท ผอู มอี กเอีย ทอุ ท (gab swdi t pu mi gia tu t)
radio = rdio
resist = rsist
turtle = ttl
teeline = tln
magazine = mgzn

งงใช่มั้ยครับ? ฉันก็งง ๕๕๕บวก คำย่อมาตราฐานพวกนี้จำเป็นต้องท่องครับ หรือหลักการย่อก็มีอยู่ครับ(ฉันดูแนวทางการย่อคำจาก Briefhand) แต่สามารถย่อคำเป็นของตัวเองได้ครับ ฉันเคยได้ยินมาว่าผู้ที่เรียนชวเลขและนำไปเขียนส่วนตัวมักจะคิดคำย่อเอง และปรับเทคนิคการเขียนจนเป็นแบบของตนเองได้ พวกสระบางอย่างก็ไม่ตรงไปตรงมา(อย่าง สระอัว ใช้ ua ไม่มี ว.แหวน เฉยเลย) เราอาจเอามาทำให้ง่ายๆสำหรับเราก็ได้ เทคนิคการย่อคำแบบ Briefhand ก็น่าสนใจ เพราะบางครั้งเราอาจใช้เขียนด้วยตัวอักษรปกติซึ่งพิมพ์ได้ด้วย เช่น หญิง=ญ, ชาย=ช แบบที่เรานิยมใช้ก็เป็นการย่อในแนวทางนี้ คำอื่นๆก็ลองย่อดูตามสะดวก เป็นศิลปะที่สนุกดีเหมือนกันครับ แต่การเขียนแบบไก่เขี่ย(ฉันใช้เรียกการเขียนแบบชวเลข ๕๕๕บวก)ซึ่งเป็นการเขียนโดยใช้สัญลักษณ์แบบบริสุทธิ์นี้ ก็เป็นเอกลักษณ์ที่น่าจะรักษาไว้ และเป็นเทคนิคการเขียนสัมผัสแบบรวดเร็ว

ทั้งนี้ทั้งนั้น ไม่ว่าชวเลขแบบไหน ทั้งหมดทั้งมวล ก็ต้องฝึกเขียนครับ ซ้อม ซ้อม ซ้อม และก็ซ้อม อย่างเดียวครับ จึงจะสามารถเขียนได้เร็วเท่ากับการพูด
ฉันเองก็ยังไม่ได้ฝึกจริงจัง แต่ชื่นชอบชวเลขมาตั้งแต่เด็กแล้วครับ แต่ไม่รอดกับแบบอื่นๆเลย จนมาเจอแบบ Teeline นี่แหละ จึงทำให้พอมีความหวังใหม่ขึ้นมาอีกครั้ง มาหัดไปพร้อมๆกันครับ ลองศึกษาและนำไปประยุกต์กันดู ตำรา Teeline(ภาษาอังกฤษ) ฉบับสมบูรณ์

คลิปสอน Teeline Shorthand



อ้างอิง
https://th.wikipedia.org/wiki/ชวเลข
http://shorthand-thai.blogspot.com/2011/09/blog-post.html
http://bpcd478.bpcd.net/mod/resource/index.php?id=1
https://www.thairath.co.th/content/131987
https://en.wikipedia.org/wiki/Teeline_Shorthand
http://www.trueplookpanya.com/learning/detail/23669
https://www.bbc.com/news/magazine-34603886
https://www.facebook.com/teelineonline/

ไม่มีความคิดเห็น:

แสดงความคิดเห็น