Jazzylj: Minimalist Shoes DIY - รองเท้าทำเองสำหรับสายเท้าเปล่า Barefoot running

การเดินเท้าเปล่าเป็นการเดินที่เหมาะสมและช่วยจัดระเบียบโครงสร้างของร่างกายมนุษย์ได้ดีที่สุด รองเท้าที่เสริมความนุ่มมากมาย ทำให้กล้ามเนื้อเท้าและช่วงขาขี้เกียจและอ่อนแอลง โดยเฉพาะการวิ่งที่ทำให้การวางเท้าผิดไปจากธรรมชาติด้วยการลงส้นกระแทกหนักๆเพราะถือว่ามีการรองนิ่มป้องกันเอาไว้แล้ว ทำให้ไม่สามารถวิ่งตามธรรมชาติโดยไม่มีรองเท้ารองนิ่มได้อีกเลย จนต้องพึ่งพารองเท้าไปโดยตลอด ไม่อาจใช้เท้าตัวเองได้อย่างเต็มประสิทธิภาพ ยกเว้นก็แต่ผู้ที่มีปัญหาเท้าเอียงหรือเท้าแบน ซึ่งอาจจำเป็นต้องใช้รองเท้าทางการแพทย์เฉพาะในการช่วยพยุงเท้าเพื่อให้ไม่บาดเจ็บ

การเดินและวิ่งด้วยเท้าเปล่าช่วยให้ท่าทางที่เป็นธรรมชาติมากกว่า คนที่คุ้นเคยกับการเดินเท้าเปล่ามักจะลงเท้าเบากว่า ทำให้ไม่มีการลงส้นเท้าอย่างรุนแรง โดยจะใช้เท้าในการเดินแบบโยกจากส้นสู่ปลายเท้าได้อย่างนุ่มนวล ส่วนการวิ่งด้วยเท้าเปล่าจะใช้การลงน้ำหนักที่จมูกเท้าเป็นหลัก ซึ่งช่วยลดแรงกระแทกบริเวณส้นเท้าลงอย่างมาก นอกจากนี้ งานวิจัยหลายชิ้นยังชี้ว่าคนที่เดินเท้าเปล่าอาจเสี่ยงน้อยกว่าต่อโรคข้อเข่าเสื่อม และจากการเปรียบเทียบเท้าของคนยุคปัจจุบันกับโครงกระดูกมนุษย์เมื่อสองพันปีก่อน พบว่ามนุษย์ในอดีตมีสุขภาพเท้าที่ดีกว่ามาก ยิ่งไปกว่านั้น เด็กที่ใส่รองเท้าเป็นประจำมีโอกาสเท้าแบนมากกว่าเด็กที่เดินเท้าเปล่าถึง 3 เท่า เนื่องจากรองเท้าอาจส่งผลเสียต่อการพัฒนาของอุ้งเท้า โดยเด็กที่ชินกับการเดินเท้าเปล่าจะมีเท้าที่แข็งแรง ยืดหยุ่น มีรูปทรงปกติ และเผชิญปัญหาเรื่องเท้าน้อยกว่าอย่างเห็นได้ชัด

ด้วยแนวคิดเหล่านี้ ในปัจจุบันนี้จึงมีผู้ที่หันมาเดินหรือวิ่งเท้าเปล่ากันมากขึ้น หรือที่เรียกกันว่าสาย Barefoot (แบร์ฟุต) แต่ว่าปัจจุบันนี้ที่เราใช้ชีวิตในเมือง การเดินบนพื้นซีเมนต์พื้นถนนร้อนๆ ที่อาจมีเศษแก้ว เศษกระเบื้อง ก้างปลา เศษแหลมคมต่างๆ หรือสิ่งสกปรกต่างๆ ก็อันตรายเกินไปที่จะใช้เท้าเปล่าเพียวๆเดินได้อย่างจริงจังในเมืองไทย (พระยังหันมาสวมแตะเดินกันเลยครับ ยังไม่นับรวมกฎบางสถานที่ที่ห้ามเท้าเปล่าอีกด้วย) แผลที่เท้าเมื่อเจอกับสิ่งสกปรกอาจนำไปสู่ปัญหาใหญ่ได้ ปัจจุบันนี้จึงมีรองเท้าพื้นบางๆ หน้ารองเท้ากว้างไม่บีบนิ้ว พื้นราบเสมอกัน และทรงบิดงอได้ตามการขยับของเท้า เพื่อเป็นเกาะปกป้องเท้าเท่านั้น โดยต้องไม่เสริมอะไรมากจนฟังชั่นพื้นฐาน สำคัญคือรองเท้าสำหรับสายเท้าเปล่าจะต้องพื้นบางในระดับที่ฝ่าเท้ารู้สึกได้ถึงสภาพพื้นผิว เพื่อให้ร่างกายได้เรียนรู้การปรับองศาการขยับเท้าทุกสภาพพื้นผิวด้วยตัวเองเพื่อหาสมดุลได้ (คล้ายการฝึกสติของพุทธศาสนา) ทำให้ร่างกายคุ้นเคยและไม่เสียหลักล้มง่ายๆ แต่พื้นรองเท้าก็ต้องหนาพอที่จะปกป้องฝ่าเท้าจากสิ่งอันตรายได้ด้วย ที่สำคัญคือพื้นรองเท้าที่บางจนรู้สึกจะทำให้ได้รับการนวดเท้าไปด้วยอยู่ตลอดการเดิน ซึ่งส่งผลดีต่อการไหลเวียนของเลือดลมในร่างกาย

ปัจจุบันนี้รองเท้าเท้าเปล่าก็มีออกมามากมายหลายยี่ห้อ หลายแบบ ซึ่งส่วนใหญ่เป็นรองเท้านำเข้าทำให้มีราคาแพง หลายคนจึงคิดหาวิธีทำรองเท้าเองแบบง่ายๆ ซึ่งเราค้นเจอมาแล้วเห็นว่าวิธีนี้ทำง่ายสุด และเหมาะกับสายเท้าเปล่ามากที่สุดแล้วจึงนำมาแนะนำกันครับ

อุปกรณ์สำหรับทำรองเท้า Sock Shoes DIY

ถุงเท้าทอแน่น (แบบข้อสั้นจะใช้สะดวกที่สุด) เลือกแบบที่ต้องการ

ถุงเท้าธรรมดา สำหรับผู้ที่ชอบสไตล์ Sock Shoes
ถุงเท้าแยกนิ้ว สำรับผู้ที่ชอบสไตล์ Fivefingers Shoes

สเปรย์เคลือบยาง เป็นสเปรย์เคลือบยางที่ใช้พ่นกันน้ำ มักเรียกว่า Flex Seal, Flex Shot หรืออะไรทำนองนี้ (กดลิ้งค์เข้าไปดูได้เลยครับ)
ถุงพลาสติกเหลือใช้ หลายๆใบๆ เอาไว้ยัดทรง

วิธีทำ

เอาถุงพลาสติกยัดเข้าไปในถุงเท้า ให้ได้ทรงขนาดพอเหมาะกับเท้าของเรา
เอาถุงเท้าไปเสียบแท่น
พ่นสเปรย์เคลือบยางให้ทั่วพื้นถุงเท้า (และขึ้นขอบถุงเท้ามาเล็กน้อยด้วยก็ดี) ควรพ่นในที่โล่งอากาศถ่ายเท เพราะสเปรย์มีสารระเหย
รอให้เกือบๆแห้งสัก 15 นาที แล้วพ่นซ้ำ ทำอย่างนี้ไปเรื่อยๆ รอและพ่นซ้ำ จนกว่าจะไม่เห็นเนื้อผ้า สามารถพ่นซ้ำเพิ่มให้หนาได้ตามต้องการ (แต่ไม่ควรหนาเกิน 3 mm เพราะจะไม่ Barefoot)
จากนั้นตากให้แห้งสนิทสักวันสองวัน เอาถุงพลาสติกออกก็เป็นอันใช้ได้แล้ว

ลองดูตัวอย่างวิธีทำจากคลิปนี้ครับ

การดูซ่อมบำรุงก็ไม่ยาก เมื่อมันเริ่มลอกหรือสึกก็แค่นำกลับมาพ่นซ้ำก่อนที่จะเป็นรูครับ

มีอีกสูตรนึงบอกว่าถ้าใช้กาวซิลิโคน PU Sealant ทำพื้นจะทนกว่า แต่การทำก็ยุ่งยากกว่าด้วย เพราะต้องปาดให้เนียน ต้องรอให้แห้งนาน และหลายชั้น แต่ก็แนะนำไว้สำหรับผู้ที่อยากจะลองทำครับ

ทีนี้ก็ได้รองเท้าเท้าเปล่าที่ให้สัมผัสคล้ายเดินเท้าเปล่าแต่ปกป้องเท้าได้ในระดับนึงแล้ว และทำเองได้ด้วย ทั้งยังอาจใช้เป็นรองเท้าสำรองที่พับเก็บได้ง่ายอีกด้วย

แต่สำหรับใครที่อยากได้แบบรองเท้ายี่ห้อมาตราฐานแบบสำเร็จรูป ซึ่งทนทานกว่าและไม่ต้อง DIY ทำเอง ก็อาจหาลองดูยี่ห้อเหล่านี้ครับ

Skinners Sock Shoes เป็นเจ้าแรกๆที่ทำ Sock Shoes ที่ได้รับความนิยมสูง เป็นถุงเท้าที่พื้นเคลือบด้วย Polymers เคลมว่าใช้ได้นานถึง 800 km (เทียบเท่ากับรองเท้าทั่วไป)
Vibram FiveFingers V-Alpha Minimalist Shoes รองเท้าแบบแยกนิ้ว (สถานที่ราชการไม่ถูกใจสิ่งนี้) มีนำเข้ามาจำหน่ายในประเทศไทยแล้ว

สองยี่ห้อข้างต้นราคาจะแพงหน่อยในหลักพันบาทเพราะเป็นรองเท้า Barefoot โดยเฉพาะ สำหรับผู้ที่ต้องการรองเท้าที่ราคาถูกหน่อยในราคาไม่เกินร้อยจนถึงหลักร้อยต้นๆ โดยเข้ากับคอนเซ็ปต์ของ Barefoot เรื่องความบางก็แนะนำเป็น

รองเท้าน้ำ (Water shoes) หากใช้เดินเมืองความทนทานของพื้นอาจไม่มากนัก แต่ราคาถูก
รองเท้ากังฟู แบบผ่ากลาง ทรงคลาสสิค
รองเท้ากังฟู แบบผ่าข้าง ทรงยอดนิยม ทุกคนน่าจะคุ้นเคยกันดี
รองเท้ากังฟู 飞跃 Feiyue Classic - เฟยเยว่รุ่นคลาสสิค เป็นรองเท้ากังฟูยุคใหม่ ตั้งแต่ ค.ศ. 1920 ออกแบบสำหรับศิลปะการต่อสู้โดยเฉพาะ นิยมใช้ในวัดเส้าหลินและผู้ฝึกกังฟูทั่วโลก เนื่องจากรุ่นนี้ขอบพื้นรองเท้าจะโค้งมนโดยรอบ ทำให้เคลื่อนไหวได้อิสระคล้ายเท้าเปล่า สาย Barefoot ก็เริ่มพูดถึงและนิยมใช้รุ่นนี้กันมากขึ้น รวมถึงผู้ที่เล่น Parkour และ Freerunning ก็หันมาใช้กันมากขึ้น

สำหรับผู้ที่ใส่รองเท้าเสริมส้นหรือพื้นนุ่มมาโดยตลอด หากคิดจะเปลี่ยนมาเดินหรือวิ่งแบบสายเท้าเปล่า (ไม่ว่าจะใส่รองเท้าเท้าเปล่าหรือเท้าเปล่าเพียวๆเลยก็ตาม) ไม่แนะนำให้เปลี่ยนแบบหักดิบ เพราะกล้ามเนื้อเท้าและเอ็นร้อยหวายที่เคยหดสั้นจากการใส่รองเท้าอาจเกิดการอักเสบ เช่น โรคเอ็นร้อยหวายอักเสบ หรือรองช้ำได้ จึงควรค่อยๆฝึกเดินเท้าเปล่าเพิ่มเวลาขึ้นวันละนิด เพื่อให้กล้ามเนื้อได้ยืดตัว ปรับท่าเดินไม่ให้กระแทกส้น และให้ผิวใต้ฝ่าเท้าค่อยๆปรับตัว อย่างไรก็ตาม ข้อควรระวังสำคัญคือผู้ป่วยโรคเบาหวานหรือผู้ที่มีปัญหาการรับความรู้สึกที่ฝ่าเท้า ควรเลี่ยงการเดินเท้าเปล่าเพียวๆ และควรสวมรองเท้ากับถุงเท้าไว้เสมอเพื่อป้องกันการเกิดบาดแผลครับ

บทความนี้ก็ประมาณนี้ครับ คนที่อยากรองทำรองเท้าเองก็ลองทำดูได้ง่ายๆครับ โดยเฉพาะคนที่หาไซส์รองเท้ายากและเป็นสายเท้าเปล่าด้วยแล้วล่ะก็ Sock Shoes DIY อาจเป็นทางเลือกหนึ่งครับ หรือหากมีรองเท้าสำเร็จรูปพื้นบางที่ชอบก็สะดวกเลยครับ

ขอให้ก้าวเดินด้วยฝ่าเท้าของเราเองอย่างมั่นใจในทุกย่างก้าวครับ

สวัสดีครับ ^-^